Balkan coğrafyasından Türkiye’ye uzanan zorlu göç yollarını, bireysel anıların ötesine taşıyarak toplumsal bir hafıza projesine dönüştüren "Geçmişin İzleri: Sancak" belgeseli tamamlandı. Gazeteci ve yönetmen Selim Öztürk’ün imzasını taşıyan bu kapsamlı çalışma, yaklaşık 13 yıllık bir emeğin ürünü olarak izleyiciyle buluşmaya hazırlanıyor.
Proje, göç olgusunu yalnızca siyasi ve askeri gelişmeler üzerinden değil, insan odaklı bir perspektifle ele alıyor. Göçün kuşaklar üzerindeki etkisini, aidiyet duygusunu ve kültürel aktarımın önemini vurgulayan belgesel, unutulmaya yüz tutmuş gerçekleri gün yüzüne çıkarmayı hedefliyor.
Sözlü Tarihin İzinde Dev Arşiv
Araştırma süreci, Türkiye’nin dört bir yanındaki Sancak kökenli ailelerin kapısının çalınmasıyla başladı. Ekip, çalışmayı derinleştirmek adına Kuzey Makedonya ve Sırbistan’ın Sancak bölgesine giderek saha araştırmalarını genişletti. Bugün 80 yaşın üzerinde olan ve göçü bizzat yaşamış 100’ü aşkın tanıkla yapılan görüşmeler, projenin temelini oluşturdu. Bu röportajlar, sadece kişisel hikayeleri değil, aynı zamanda savaşların ve zorunlu yer değişimlerinin kültürel dokuda yarattığı değişimleri de belgeleyen yüzlerce saatlik bir görüntü arşivine dönüştü.
Uluslararası İş Birliği ve Belgeleme
Belgeselin hazırlık aşamasında sadece sözlü tanıklıklarla yetinilmedi. Türkiye Bosna Sancak Derneği’nin katkılarıyla yürütülen proje kapsamında; Sırbistan, Almanya, Avusturya, Macaristan, Bulgaristan ve Kuzey Makedonya’daki kütüphaneler ve resmi arşivler tarandı. Aile fotoğraflarından dönemin gazete kupürlerine kadar pek çok tarihî belge, ilk kez bu çalışma çatısı altında bir araya getirildi. Görüntü yönetmenliğini Farid Huseynzade’nin üstlendiği yapım, geçmişi dramatize etmekten kaçınan, belgelemeye dayalı objektif bir anlatım dilini benimsiyor.
Festivaller İçin Gün Sayıyor
Post-prodüksiyon süreci son aşamaya gelen belgesel, önümüzdeki dönemde ulusal ve uluslararası film festivallerinde gösterime girecek. Selim Öztürk, "Srebrenitsa Soykırımı" üzerine hazırladığı diğer çalışmasıyla birlikte, "Geçmişin İzleri: Sancak" belgeselini de izleyiciyle buluşturacak. Projenin, festival gösterimlerinin ardından akademik çevrelerde, kültür merkezlerinde ve sivil toplum kuruluşlarında bir başvuru kaynağı olarak kullanılması hedefleniyor. Bu çalışma, Balkanlar ile Türkiye arasındaki tarihî ve kültürel bağların gelecek nesillere aktarılmasında önemli bir köprü görevi üstlenecek.
